Όπως υποπτέυομαι οτι ξέρετε το να είσαι δημοσιογράφος έχει μερικά καλά. Μιλάς με κόσμο, μαθαίνεις ιστορίες, μεταφέρεις ιστορίες, και υπάρχουν και 2-3 που σ’ακούνε, το γιατί δεν το ξέρει κανείς μας. Ένα απο τα μεινοεκτήματα είναι οτι πρέπει κάθε φορά να έχεις στο νου σου τους περιορισμούς χώρου και χρόνου που έχει το καθε φορμάτ. Πρόσφατα, η συνέντευξη μου με τον Matt Webb που δημοσιέυτηκε στη Lifo, περιελάμβανε μεν το «ζουμί» της υπόθεσης, αλλά δεν υπήρχε χώρος για τις ερωτήσεις μου (και η αλήθεια είναι οτι είχαμε περισσότερο συζήτηση παρά Q&A) και κάποιες λεπτομέρειες που μπορεί να θεωρηθούν χαζές. Προς το παρών έχω άλλες συνεντέυξεις που ετοιμάζω, με ξένους και έλληνες, με καλλιτέχνες και ακαδημαικούς, με σημεία και τέρατα. Οπότε θέλω να μοιραστώ μαζί σας το υπόλοιπο της συνέντευξης σε 3 ποστ, και ελπίζω να το βρείτε ενδιαφέρον, πριν αφήσω τελείως πίσω τη συγκεκριμένη συζήτηση.

Υ.Γ Ένα απο τα συν του να είσαι γραφιάς, είναι οτι υπάρχουν και επιμελητές κειμένων να συμμαζέψουν την αγραμματοσύνη μας. Σόρρυ αν σας βγάλω κανένα μάτι εδώ, το κείμενο είναι παντελώς «αχτένιστο».

Η βρετανική έκδοση του «Wired» τον περιλαμβάνει στη λίστα του με τους 100 πιο επιδραστικούς ανθρώπους στην τεχνολογία για το 2011, ενώ η «Daily Telegraph» τον χαρακτήρισε ως έναν από τους 1.000 πιο επιδραστικούς Λονδρέζους γενικά. Από κοντά είναι ένας άνθρωπος έξυπνος, αλλά προσιτός, και φαίνεται να έχει ιδιαίτερη ανάγκη να φέρει την υψηλή τεχνολογία στο σαλόνι του σπιτιού μας, κάνοντάς την υπόθεση ομαδική και όχι ατομική. Με το Mag+ έφτιαξαν την πρώτη πλατφόρμα ψηφιακών περιοδικών πριν καν κυκλοφορήσει το iPad. Πριν απ’ την ομιλία του στο TEDxAthens, συναντηθήκαμε στο κατάμεστο από κόσμο φουαγέ, και πριν προλάβουμε ν’ αρχίσουμε να μιλάμε καλά καλά, με ρώτησε εκείνος (όχι με απορία, αλλά περισσότερο με ύφος ενθουσιώδους ανάκρισης προκειμένου να με «κόψει», τι άνθρωπος είμαι) «γιατί θες να κάνεις αυτήν τη συνέντευξη;». Γελώντας, του απάντησα. Παρακάτω, καθώς αναλύει από το μέλλον του Τύπου, την τεχνητή νοημοσύνη, την πολιτική κατάσταση στη Βρετανία μέχρι και την τελευταία λέξη στα… πλαστικά παιχνίδια, νομίζω ότι θα καταλάβετε κι εσείς.

• Έχω εδώ μερικές ερωτήσεις βασισμένες σε παλιότερες ομιλίες σου, κυρίως απο αυτή που έδωσες στο Amsterdam πέρυσι, αλλά πριν πάμε σ’αυτά, πες μου λίγο ποια είναι τα καινούρια σου σχέδια, εκτός του little printer?

φέτος στο BERG περάσαμε πολύ χρόνο σχεδιάζωντας το little printer και το Berg cloud, οπότε αυτό έκλεψε τον μισό απο το χρόνο μας. Όσων αφορά πελάτες, κάναμε κάποιες τεχνολογικές εξερευνήσεις για δύο εταιρείες οι οποίες θα γίνουν public του χρόνου, γι’αυτό και τα πράγματα μοιάζουν λίγο ύσυχα για το Berg. Επίσης είχαμε δύο πολύ σημαντικά projects που βγάλαμε νωρίτερα το 2011. Ένα απο αυτά ήταν με το Dentsu Agency του Λονδίνου, που ήταν κάτι σαν “παιχνίδια συναντάνε την Augmented Reality” αλλά αυτό δεν φτάνει για να περιγράψει το τι είναι στην πραγματικότητα αυτά τα “παιχνίδια”. Έχει δύο στάδια: το ένα είναι κάτι πολύ χαριτωμένα ζωάκια του δάσους, ας πούμε κάστορας, ελάφι, αλεπού, κανονικά παιχνίδια, και όλα έχουν τις δικές τους ταυτότητες και το δικό τους περιβάλλον. Τα λένε Swapu γιατί μπορείς να αλλάξεις πράγματα μεταξύ του όπως τα παντελόνια τους, είναι πολύ χαριτωμένα. Και μετά, όταν τα κοιτάς μέσα απο την κάμερα του κινητού σου, μιλάνε το ένα στο άλλο! Μέσω της augmented reality, βλέπεις τι λένε. Και είναι πολύ παράξενος ο τρόπος που μπορείς να παίξεις με αυτό το concept.

• Και πως διαλέγουν τις λέξεις, είναι κάποιο pattern, ένα σενάριο; Ή είναι κάτι αυθεντικά δικό τους;

Αυτό είναι το αστείο της υπόθεσης. Αυτο το προιόν το εξερευνούμε ακόμη με το Dentsu, και ακόμα είμαστε στα μισά της διαδρομής. Και αυτό συμβαίνει κυρίως γιατί νιώθουμε οτι πρέπει όχι απλά να αναπτύξουμε το ίδιο το φυσικό προιόν, αλλά και τον τρόπο με τον οποίο λειτουργεί η αφήγηση της ιστορίας. Γιατί ίσως θα μπορούσες να κατεβάζεις περιεχόμενο μια φορά την εβδομάδα απο το ίντερνετ και να έχεις μια διαφορετική ιστορία, με τον ίδιο τρόπο που θα έβλεπες ένα καρτούν στην τηλεόραση. Ή ίσως δεν θα έπρεπε να κάνουν αυτό, και να λένε μόνο πράγματα που επεξηγούν τον χαρακτήρα τους, δηλάδη αν το έχεις πάνω σε ένα τραπέζι την ώρα που το κοιτάς με το κινητό σου, αυτό να προσθέτει ένα κομμάτι στην ιστορία χωρίς να την κυριαρχεί. 4:35 Ή ισως θα έπρεπε διαφορετικοί άνθρωποι να γράφουν τις ιστορίες. Νιώθουμε σαν εφευρίσκουμε αφηγήσεις για ένα νέο μέσο, στο οποίο το εικονικό (virtual) και το απτό, είναι ένα και το αυτό. Και αυτό, το να εφευρίσκεις νέα μέσα και νέους τρόπους να πείς ιστορίες, είναι το κύριο μέρος αυτού που κάνουμε σαν BERG. 

To άλλο μεγάλο project που κάναμε μέσα στο 2011, είναι το SVK, ένα comic με τον Warren Ellis, έναν εκπληκτικό συγγραφέα και άνθρωπο, και τον Matt “D’Israeli” Brooker , έναν καλλιτέχνη που πάντα θαύμαζα, και εκδώσαμε αυτό το comic τυπωμένο με “αόρατο μελλάνι”. Είναι μια ιστορία μυστηρίου με πρωταγωνιστή έναν ντετέκτιβ και στη μέση της ιστορίας ο ντετέκτιβ ανακαλύπτει μια συσκευή που του επιτρέπει να βλέπει τις σκέψεις των ανθρώπων γραμμένες σε φωτεινά γράμματα πάνω απο το κεφάλι τους. Στο βιβλίο συμπεριλαμβάνεται ένας UV φακός, με τον οποίο και συ μπορείς να δείς τις σκέψεις των χαρακτήρων που αλλιώς είναι αόρατες.

• Αυτό έγινε sold out έτσι;

Σε δύο μέρες! Έπρεπε να είχαμε τυπώσει πιο πολλά. Κάναμε και δεύτερη έκδοση αλλά αυτό χρειάστηκε μερικές εβδομάδες ακόμα μέχρι να διανεμηθεί. Ωστόσο πάει πολύ καλά και αυτό.

• Τώρα, Θα μου επιτρέψεις να σε πάω λίγο πίσω στη διάλεξη που είχες δώσει στο Άμστερνταμ πέρυσι. Μου κίνησε πολύ το ενδιαφέρον μια φράση που είχες χρησιμοποιήσει τότε, οτι “Η τεχνητή νοημοσύνη έχει γίνει εμπόρευμα (commodity)”. Θυμάμαι οτι στο παράδειγμα σου μίλαγες για ένα ολοκληρωμένο κύκλωμα που έπρεπε να περιέχει την ίδια στιγμή A.I και… Αστείες φωνές ζώων. Που νομίζεις οτι πάει αυτό; Δηλαδή, ένα χρόνο αργότερα, πιστεύεις οτι έχουμε περισσότερα παραδείγματα τεχνητής νοημοσύνης να συνυπάρχει και να χρησιμοποιείται πλάι σε “απλοϊκά”, καθημερινά πράγματα; Οτι πλησιάζουμε στην απόλυτη σύγκλιση καθημερινότητας και υψηλής τεχνολογίας;

Το περίεργο που συνέβη με την τεχνολογία, είναι οτι αυτό που ξεκίνησε σαν βαθιά έρευνα στην προσπάθεια να μιμηθούμε το ανθρώπινο μυαλό με την A.I στη δεκαετία του 70, δεν ήταν ήταν τελικά τόσο σημαντικό. Μπορείς ενναλακτικά να πάρεις αυτό που εγώ αποκαλώ “κλασματική τεχνητή νοημοσύνη” (fractional A.I), ένα μικρό ποσό έξυπνης συμπεριφοράς, και να το χρησιμοποιήσεις σε προϊόντα. Και είναι πολύ ενδιαφέρον να το βλέπεις να συμβαίνει, να έχεις αλγόριθμους και μηχανική ομιλία σε πράγματα που δεν είναι απαραίτητα υπολογιστές. Και όλο αυτό σημαίνει οτι, με τα πράγματα που ένα αντικείμενο μπορεί να έχει μέσα του, πρέπει να αρχίσουμε να τα βλέπουμε σαν χαρακτήρες, όχι εργαλεία. Είναι πολύ διαφορετικά πράγματα. Είναι, σκέψου, σαν τη διαφορά μεταξύ μιας γλάστρας στο σπίτι σου που ξέρεις τι θα κάνει, θα μεγαλώσει, θα την ποτίσεις κτλ και μιας γάτας. Μια γάτα μέσα στο σπίτι σου μπορεί να κάνει το οτιδήποτε. Είναι σαν να έχεις ένα τρελλό συγκάτοικο. Και το ίδιο συμβαίνει και με τα αντικείμενα. Φύγαμε το σημείο στο οποίο ήταν εργαλεία, και φτάσαμε στο σημείο που έχουν δική τους ζωή. Σε ανθρώπινο επίπεδο, αυτό είναι πολύ σημαντικό γιατί σημαίνει οτι σχετιζόμαστε με τα πράγματα σε διαφορετικό βαθμό. Το  little printer είναι κομμάτι αυτής της αλλαγής. Θέλουμε οι άνθρωποι να το βλέπουν περισσότερο σαν “συνάδελφο” ή συγκάτοικο, παρά σαν εργαλείο.
 Αυτό μπορείς να το δείς να συμβαίνει παντού τώρα. Το μεγαλύτερο και πιο γνωστό παράδειγμα, είναι η Siri  της Apple. H Siri είναι, όχι ένα ολοκληρωμένο άτομο, αλλά κάτι που έχει μια συγκεκριμένη συμπεριφορά. Κάτι με το οποίο σχετίζεσαι σαν μια άλλη οντότητα στον κόσμο, αντί ενός εργαλείου. Είναι ενα πολύ παράξενο πράγμα και εγείρει ενδιαφέροντα ερωτήματα, όπως το αν αυτές οι κλασματικές A.I, παρόλου που δεν είναι ζωντανές, είναι υπηρέτες μας; Θα πρέπει να μας σέβονται; Πρέπει να είμαστε ευγενικοί απέναντι σε κάτι το οποίο δεν έχει συναισθήματα; Θα είναι πολύ συναρπαστικό καθώς θα λύνουμε διλλήματα σαν αυτά.

• Μιλάς πολύ συχνά για την ηθική και τη φιλοσοφία στην επιστήμη και το design, θυμάμαι πιο συγκεκριμένα να έχεις πει στο παρελθόν, “Τι θα έπρεπε να σχεδιάζουμε” σε συνάρτηση με την ηθική και μέλλον των προιόντων. Σε μια προέκταση αυτού, ήθελα να σε ρωτήσω σχετικά με ένα άλλο project σας, το Mag+, που ήταν μια πλατφόρμα για ψηφιακά περιοδικά για το iPad, το οποίο αν και πρωτοποριακό, κατα τη γνώμη μου ήταν μια απλά “ενισχυμένη” μορφή ενός εντύπου. Αν το μέλλον βρίσκεται σε νέες μορφές αφήγησεις, πως προχωράμε τον Τύπο και πως θα διατηρήσουμε στο καινούριο περιβάλλον τον πραγματικό του χαρακτήρα χωρίς να θυσιαστεί στο βωμό της προόδου;

Όταν ξεκινήσαμε το Mag+ είχαμε στο μυαλό μας το εξής ως βασικό στοιχείο: Τα περιοδικά είναι υπέροχα. Τα μεγάλα κείμενα γίνονται όλο και πιο σημαντικά, η φωτογραφία μέσα στα περιοδικά εξακολουθεί να μην έχει όμοιο της σε όρους απλά και μόνο ομορφιάς, κάτι που απολαμβάνεις. Το Mag+ φτιάχτηκε ωστε άνθρωποι όπως οι δημοσιογράφοι και οι art directors να μπορέσουν να πάρουν τα περιοδικά τους εκεί που βρίσκεται το κοινό τώρα, στις ψηφιακές πλατφόρμες. Αλλά πρέπει να είμαστε προσεκτικοί στο να μην πούμε οτι υπάρχει μόνο ένα μέσο σε αυτό που λέμε Τύπος. Παλιότερα είχαμε ένα μεγάλο μέσο σε κάθε γενιά, το ράδιο, τον τηλέγραφος, την τηλεόραση. Πιστεύω οτι τώρα είχαμε 10.000 νέα μέσα μόνο την τελευταία δεκαετία. Το internet δεν είναι ένα μέσο. Το Youtube και το facebook είναι τόσο διαφορετικά μέσα παρά το γεγονός οτι και τα δύο μας έρχονται μέσα απο μία οθόνη. Οπότε το μέλλον του Τύπου, ίσως βρίσκεται στο ότι δεν πρέπει να υπάρχει μόνο ένας Τύπος, αλλά 500. Θα έπρεπε να πειραματίζονται περισσότερο. Νομίζω οτι μέχρι οι άνθρωποι να αρχίσουν να πειραματίζονται, δεν μπορούμε να ανακαλύψουμε τι καινούριο υπάρχει στον κόσμο. Και είναι μια απο τις αρχές του Berg να σκεφτόμαστε μέσα απο το να φτιάχνουμε. Εμείς σαν στούντιο, δεν μπορούμε να έχουμε καινούριες ιδέες απλά μιλώντας και περιμένωντας τις ιδέες να εμφανιστούνε στο μυαλό μας ολοκληρωμένες για να τις φτιάξουμε. Φτιάχνουμε ιδέες λερώνοντας τα χέρια μας. Δοκιμάζουμε, παίρνουμε ρίσκα, και τότε μια ιδέα σχηματίζεται αργά. Αυτός είναι ο μόνος τρόπος να ανακαλύψουμε τι θα έπρεπε να κάνει ο Τύπος.

Mag+ live with Popular Science+ from Bonnier on Vimeo.

• Ναι, αλλά πως θα το πάμε ένα βήμα μακρύτερα; Αν έπρεπε να ξαναστήσεις το Mag+ με όσα ξέρεις σήμερα, τι θα έβγαινε πιστεύεις; 


Μπορώ να σου πώ για ένα δύο πράγματα που μου αρέσουν αυτη τη στιγμή. Υπάρχει μία εταιρεία που την τρέχουν φίλοι μου, λέγεται Newspaper Club. Αυτό που κάνουν είναι χρησιμοποιούν περισσευούμενη χωρητικότητα σε παραδοσιακές μηχανές εκτύπωσης εφημερίδων, και δίνουν τη δυνατότητα σε ανθρώπους να συναρμολογήσουν τη δική τους εφημερίδα χρησιμοποιώντας οτι περιεχόμενο θέλουν. Έτσι μπορείς να φτιάξεις μια full color εφημερίδα για σένα ή 500 για καλεσμένους σε ένα γάμο. Και μόλις τύπωσαν την εκατομυριοστή τους εφημερίδα. Το οποίο για μια μικρή εταιρεία 4 ανθρώπων, είναι φανταστικό. Νομίζω οτι θα υπάρξουν πολλά πειράματα σαν κι αυτό. Αν έκανα κάτι δικό μου, λογικά θα ήταν κάτι παρόμοιο. Πρέπει να δώσεις τα μέσα παραγωγής σε όσο το δυνατόν περισσότερους ανθρώπους, να τους δώσεις τρόπους να βγάλουν κάποια χρήματα απο αυτό με τρόπο που να είναι ελικρινής προς το περιεχόμενο, και άσε τους ανθρώπους που απολαμβάνουν το περιεχόμενο να πληρώσουν για αυτό απευθείας αντί να το επιχορηγούν οι διαφημιστές. Κάντο με τέτοιο τρόπο που οι άνθρωποι να μπορούν να κάνουν πράγματα που θα ναι ταυτόχρονα άσχημα και όμορφα. Αν δεν υπάρχει το ρίσκο να βγεί κάτι άσχημο, δεν μπορεί να βγεί και κάτι όμορφο. Και πιστεύω ειλικρινά οτι οι άνθρωποι δε θα βαρεθούν ποτέ τα μεγάλα κείμενα. Νομίζω οτι υπάρχει χώρος για μεγάλα κείμενα, ερευνητική δημοσιογραφία, πράγματα που έρχονται απο ανθρώπους μονοφωνικά που δεν χρειάζεται να είναι αντικειμενικά ή ισοροπημένα, και πιστεύω οτι υπάρχει χώρος για ανθρώπους που δημιουργούν σε μέσα όπως η φωτογραφία, το βίντεο και το hypertext. Νομίζω οτι αυτά τα αμελούμε σήμερα λόγω της πίεσης απο την αγορά. Και νομίζω οτι θα είναι εξαιρετικό να βρεθούν οι πλατφόρμες που θα αφήσουν τους ανθρώπους να κάνουν αυτά τα πράγματα και να ζούνε κιόλας απο αυτό. 

Η ιδέα πίσω απο το little printer είναι οτι δεν πρέπει να μετατρέπουμε το περιεχόμενο σε εμπόρευμα. Οι άνθρωποι που στήνουν τις εκδόσεις φτιάχνουν κάτι που έχει αξία, και αυτό είναι σημαντικό για μας, για τις αξίες μας.

τέλος πρώτου μέρους